Anna hoort een zacht gejammer uit afvalcontainer, dan blijkt wat er aan de hand is: ‘Wie doet nou zoiets?’
Uit de afvalcontainer klinkt een geluid dat Anna Kobierowska uit Arnhem niet kan thuisbrengen. „Een zacht gejammer, ik dacht eerst dat het een kindje was. Alsof iemand om hulp riep.”
Ze wil zondag met vrienden gaan picknicken in haar volkstuin. Anna Kobierowska heeft veel om mee te nemen en besluit alvast op de fiets te stappen, om wat spullen weg te brengen.
Als ze haar huis uitloopt, ziet ze bij de afvalcontainer aan het Staringplein twee houten stoelen staan. „Ik dacht meteen: Perfect voor de tuin! Ze waren nog in goede staat, dus ik besloot ze mee te nemen.Ik dacht eerst dat het een kindje was. Het gejammer klonk echt angstaanjagend, vol wanhoop
Ze vraagt voorbijgangers om mee te luisteren: „Een vrouw geloofde eerst niet dat er écht iets in die container zat. Toen hoorde zij het jammerende geluid ook. Ik wist op een gegeven moment zeker dat het om een katje ging, want ik heb zelf twee katten. Ik belde de politie en die nam contact op met de brandweer.”
Omdat Anna onderweg is naar de tuin, vraagt ze in de buurtapp of omwonenden een oogje in het zeil willen houden bij de container: „Zodat niemand er afval in zou gooien.”
Verwondingen
De brandweer slaagt erin de kat uit de container te halen. „Het beestje had verwondingen aan zijn hoofd en kon niet meer bewegen”, vertelt Anna. „Dit arme dier heeft vreselijk veel pijn en leed moeten doorstaan, de kat kon niet meer op zijn pootjes staan. Toch straalden zijn ogen rust en dankbaarheid uit.”
Anna vraagt zich af wie de kat in de container heeft gedumpt. „Wie doet nou zoiets? Misschien hebben mensen iets verdachts gezien. Iemand moet dat beestje erin hebben gegooid; het is onmogelijk dat hij er zelf in is gesprongen en daarna de klep heeft dichtgetrokken.”
De brandweer doet hier geen uitspraken over, maar bevestigt wel dat er zondag een kat uit de afvalcontainer is gered. Hoe vaak dit gebeurt, kan de woordvoerder maandagmiddag niet aangeven.
De kat is naar het dierenziekenhuis Evidensia in Arnhem gebracht, weet Anna. „Hij heeft pijnstilling gekregen en is daar nu onder toezicht van dierenartsen. Ik heb vandaag gebeld, ze bevestigen dat hij daar ligt, dus hij leeft nog. Maar ze konden geen details geven omdat ik niet de eigenaar ben. Dat is in elk geval iets positiefs. Hij is in goede handen.”
Terwijl ze bij de container de stoelen op haar fiets probeert te laden, hoort ze een geluid dat ze niet kan thuisbrengen. „Ik had eerst niet door dat het uit de container kwam. Maar toen ik bleef luisteren, wist ik dat het écht zo was: in die afvalcontainer zat een levend wezen. Ik dacht eerst dat het een kindje was. Het gejammer klonk echt angstaanjagend, vol wanhoop.”
De Russische dwerghamster, het stokstaartje, het gordeldier en nog honderden andere zoogdieren mogen per 1 juli niet meer als huisdier worden gehouden. Op die dag gaat de zogenoemde positieflijst in: een lijst met dertig zoogdieren die zijn toegestaan als huisdier. Met deze lijst moet er een einde komen aan tientallen jaren van discussie. Maar niet iedereen is blij.
Serval
Zes wetenschappers hebben vijf jaar gedaan over het opstellen van de lijst. En het was niet de eerste poging. Al ruim dertig jaar wordt gesoebat over de vraag welke dieren wel en niet geschikt zijn als huisdier. Een soortgelijke lijst hield in 2017 geen stand bij de rechter omdat die onvoldoende onderbouwd was.
Gordeldier
Van de 320 zoogdiersoorten die nu in Nederland als huisdier worden gehouden, zijn er nog dertig over. Dieren die per 1 juli verboden zijn, mogen tot hun dood bij hun baasje blijven. Daarna is het klaar voor onder andere exotische katten, de Russische dwerghamster, de chinchilla en de capibara.
Capibara
'Zorgvuldig en onafhankelijk'
Bij het opstellen van deze positieflijst hebben de wetenschappers gelet op de risico's voor de mens en het dier zelf. Dierenarts en viroloog Tineke Kramer is een van de zes wetenschappers die de positieflijst hebben samengesteld. "Alles wat wij in dit rapport hebben opgenomen is terug te vinden in de wetenschap. Dat is een heel zorgvuldig en onafhankelijke beoordeling geweest."
In 1992 trad de gezondheids- en welzijnswet voor dieren in werking. Toen werd er al gesproken over het opstellen van een positieflijst met zoogdieren die als huisdier mogen worden gehouden. "Het is dus niet heel verrassend, wat er nu gebeurt", zegt David van Gennep, directeur van Stichting AAP. "We hebben er meer dan dertig jaar aan kunnen wennen."
van een positieflijst, volgens Van Gennip, is dat er geen onduidelijkheid ontstaat over dieren die uit verschillende soorten bestaan. Als voorbeeld noemt hij een moeraskat (verboden) gekruist met een huiskat (toegestaan). "Het gedrag van die dieren is onvoorspelbaar, we weten niet of ze vandaag wat meer moeraskat zijn of wat meer huiskat."
Stichting AAP vangt allerlei dieren op, waaronder ook dieren die de overheid in beslag heeft genomen omdat ze verboden zijn. Met de ingang van de positieflijst is het niet meer toegestaan om dieren als een soort designerdrug steeds een beetje te veranderen tot ze uiteindelijk wel zijn toegestaan.
Alle incidenten met dieren waarbij mensen in het ziekenhuis belanden, worden veroorzaakt door honden en paarden.
Er klinkt ook kritiek. Volgens Marysia Zolik, voorzitter van het Platform Verantwoord Huisdierenbezit (PVH), zit de positieflijst "belabberd" in elkaar. "De dieren waar de meeste problemen mee zijn, staan juist op de positieflijst. Bij cavia's en konijnen zitten bijvoorbeeld de meeste welzijnsproblemen. Die worden in te kleine hokken gehouden. En alle incidenten met dieren waarbij mensen in het ziekenhuis belanden, worden veroorzaakt door honden en paarden, die wel op de positieflijst staan."
Tegen de soortgelijke positieflijst van 2017 werd bezwaar gemaakt, onder anderen door het PVH. Die organisatie is dat nu weer van plan en Zolik denkt een goede zaak te hebben. "De samenstelling van de lijst is gewoon onzin."
Minister Adema van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit laat in een reactie weten er vertrouwen in te hebben dat de lijst overeind blijft. "De rechter heeft eerder gevraagd om met een betere onderbouwing te komen. De onafhankelijke deskundigen hebben de lijst grondig onderbouwd en zorgvuldig afgewogen."
Aanstaande zondag sluiten we in veel gemeenten in Nederland 2023 volgens traditie af met vuurwerk. Hoe ervaren dieren de harde knallen en hoe kun je je huisdier het beste bijstaan tijdens de feestdagen? Oudejaarsavond is een zeer stressvolle gebeurtenis voor viervoeters. Uit recent onderzoek blijkt bijvoorbeeld dat 7 op de 10 honden niet naar buiten durft als ze vuurwerk horen.
Vuurwerk: hoe kun je je huisdier het beste helpen? | Foto: publiek domein
Ondanks dat er alleen op oudejaarsavond vuurwerk mag worden afgestoken en in sommige gemeenten in ons land een totaal vuurwerkverbod geldt, zitten huisdieren al weer rillend onder de bank. De onverwachte knallen leiden tot grote stress bij onze geliefde gezelschapsdieren. Het is dan ook van groot belang om het dier zo goed mogelijk te beschermen in deze feestperiode.
Honden en katten
Honden hebben een veel sterker gehoor dan mensen. Ze horen vier keer beter dan wij en bovendien op grotere afstand. Dit komt door de vorm van hun oren die als het waren als een versterker werkt richting de gehoorgang. Daarbij komt nog dat honden bepaalde geluiden kunnen isoleren en afstemmen. Een knal op grote afstand lijkt daardoor voor een hond alsof het naast hem klinkt.
Daarnaast blijkt uit een peiling van de Koninklijke Hondenbescherming onder 4.415 hondeneigenaren dat 7 op de 10 honden niet naar buiten durft als ze vuurwerk horen.
Ook katten zijn uiterst bang voor deze onvoorspelbare harde geluiden. Een dier ervaart zo´n knal als levensbedreigend gevaar, waardoor het in paniek raakt en zich probeert te verstoppen of zelfs op de vlucht slaat. Uit een onderzoek van de Gedragskliniek voor Dieren van de faculteit Diergeneeskunde van de Universiteit van Utrecht is gebleken dat honden en katten gedurende het jaar meerdere maanden blootstaan aan vuurwerk en hierdoor grote stress en angst ervaren. Het dier uit deze emoties door sterk te bibberen, te hijgen en te piepen, en door verstopgedrag.
Vuurwerk | Foto: publiek domein
Wilde vogels
Ook wilde dieren lijden onder vuurwerk. Zo hebben het Nederlands Instituut voor Ecologie (NIOO-KNAW) en het Max Planck Instituut voor Diergedrag onderzoek gedaan naar het effect van vuurwerk op ganzen in Nederland, Duitsland en Denemarken. Ook hier is wederom gebleken dat de onverwachte knallen een zeer angstaanjagend en stressvol effect hebben op vier ganzensoorten. Wilde vogels schrikken van deze geluiden, vliegen op en lopen hierdoor groot risico om te verongelukken, bijvoorbeeld door tegen elektriciteitskabels of ramen aan te vliegen. De voor het onderzoek gevolgde watervogels vluchtten kilometers ver bij mensen vandaan bij het horen van knallend vuurwerk. Ze vlogen bovendien op een veel grotere hoogte. Ook na aankomst op een nieuwe locatie vertoonden de ganzen heel andere gewoontes. Zo bleven ze nog dagenlang onrustig en ter compensatie van de verbruikte energie tijdens de onverwachte vlucht, besteedden de dieren vervolgens meer tijd aan het grazen.
Tips voor je huisdier
Lees hieronder de tips van Animals Today om je huisdier te helpen tijdens oud en nieuw:
• Blijf thuis bij je huisdier, zodat hij in een vertrouwde omgeving is. • Steek zelf geen vuurwerk af. • Sluit ramen, deuren, gordijnen en luiken, zodat je dier in paniek niet naar buiten vlucht en de lichtflitsen van het vuurwerk niet ziet. • Doe de radio of televisie aan, zodat het geknal van het vuurwerk gemaskeerd wordt. • Blijf rustig, zodat het dier steun aan je heeft. • Word niet boos op je huisdier. Schreeuw niet en verbied je hond niet te blaffen. • Geef je huisdier geen kalmerings- of slaapmiddelen. Vroeger werd dit veel gedaan, omdat men dacht dat de dieren daar rustiger van werden. Volgens dierenarts Piet Hellemans versterken de verdovende middelen echter de zintuigen en verslappen deze de spieren. Hierdoor ruikt en hoort het dier alles nog steeds en soms zelfs beter, maar heeft het niet de kracht een schuilplaats op te zoeken. Middelen met het natuurlijke bestanddeel L-tryptofaan kunnen wel een uitkomst bieden. Vraag je dierenarts ernaar.
Foto: publiek domein
• Zorg voor een schuilplaats, zodat je huisdier zich kan terugtrekken als hij of zij dat wil. Zet bijvoorbeeld de honden- of poezenmand onder een tafel in de hoek van de kamer, zo voelt je dier zich veiliger. Ook onder het bed of een kelder kan een goede schuilplaats zijn. • Houd je kat binnen en sluit het kattenluik. Je kat kan van het vuurwerk schrikken en in paniek wegrennen. Zorg er wel voor dat je kat zijn behoefte kan doen op een kattenbak. • Wanneer je je hond uitlaat, laat hem dan niet loslopen, maar hou hem aan de lijn. Als je hond schrikt van een vuurwerkknal, kan hij niet wegrennen. Heb je een hond die juist gek is op vuurwerk? Zorg er dan ook juist voor dat deze hond binnen blijft en niet kan ontsnappen. Het is enorm gevaarlijk wanneer de hond achter het vuurwerk aan wil rennen. • Check de chipregistratie van je huisdier voor het geval je hond of kat toch ontsnapt. • Heb je een vogel in een kooi? Leg dan een doek of handdoek over de kooi. Vogels gaan dan meestal slapen of houden zich rustig in het donker.
Foto: publiek domein
Het team van Animals Today en House of Animals wenst je een hele fijne jaarwisseling toe. En een heel gelukkig en diervriendelijk 2024!
Chinese copycats: klonen van huisdieren neemt hoge vlucht in China
Sjoerd den Daas
correspondent China
Een noviteit was het, in 1996: de geboorte van het schaap Dolly, het eerste gekloonde zoogdier ter wereld. Zo langzamerhand begint klonen gemeengoed te worden, in elk geval in China. "Inmiddels hebben we honderden huisdieren gekloond."
Foto: gekloonde honden
Chinese copycats nieuwe stijl: de jonge katten die rondlopen in het pand van Sinogene in Peking. "Onze eerste gekloonde kat werd geboren in 2019, de eerste gekloonde hond in 2017", vertelt Mi Jidong. Hij is bestuursvoorzitter bij Sinogene, een van de drie bedrijven in de wereld die commercieel huisdieren klonen.
Het bedrijf heeft de wind in de zeilen, al wil Mi geen exacte cijfers geven. "Het aantal huisdieren in China is de afgelopen jaren sowieso snel gegroeid, vooral de hoeveelheid katten", zegt hij. "Ik denk dat het iets te maken heeft met de pandemie." In delen van het land waren lockdowns tot voor kort schering en inslag, niet zelden was thuiswerken de norm. Huisdieren boden troost.
Het Chinese onderzoeksbureau iiMedia schat de groei van de 'huisdiereneconomie' in 2022 op zo'n 25 procent. De waarde zou uitkomen op 267 miljard renminbi, bijna 37 miljard euro.
vergeet niet dat China 1,4 miljard inwoners heeft", zegt Mi. "De aantallen liggen nog altijd veel lager dan in Europa, Amerika, of Japan."
Er is nog veel potentie, wil hij maar zeggen, ook voor gekloonde huisdieren. Het bijbehorende prijskaartje is fors: bijna 50.000 euro voor het klonen van een hond, voor een kat wordt zo'n 35.000 euro gerekend. Maar volgens Mi is dat bedrag voor een groeiende groep Chinezen geen beletsel. "Onze klanten zien hun huisdier als een familielid. Dus het is niet duur, er zijn veel mensen die zich dat kunnen veroorloven."
Meestal hebben we twee of drie pogingen nodig om een gezond huisdier op de wereld te zetten.
Mi beschrijft het kloonproces als een wetenschappelijk experiment. Een experiment dat lang niet altijd goed gaat. "Er hoort een bepaalde kans op succes bij", zegt hij. "Meestal hebben we twee of drie pogingen nodig om een gezond huisdier op de wereld te zetten."
Als je door de kennel loopt, zie je surrogaatmoeders die hun kloonkroost voeden. 'Harry 2' en 'Harry 3' valt te lezen op een whiteboard bij twee identiek ogende hondjes. Bij 'Miumiu' was er minder snel succes, lijkt het: hij heeft een '4' achter zijn naam staan. "Het proces begint met het verzamelen van weefsel van het te klonen dier", legt Wang Yining uit in de gangen van Sinogene. Hij is vicepresident bij het bedrijf.
Dat weefsel kan een stukje huid zijn, dat al bij leven wordt afgenomen. Maar ook met overleden huisdieren weet het bedrijf raad, mits het dier koel is bewaard zoals wordt aangeraden op de website van het bedrijf. Achter glas turen medewerkers door de microscoop naar petrischaaltjes.
De celkern, met daarin opgeslagen het dna, wordt uit de opgekweekte cellen gehaald en in een eicel geplaatst. Dat proces wordt meermaals herhaald, waarna de bevruchte eicellen bij een draagmoeder, veelal beagles, in de baarmoeder worden geplaatst. "Van daaruit groeit het uit tot een embryo", zegt Wang. "Voor de draagmoeder voelt het alsof het haar eigen jong is."
Niet onomstreden
Naast huisdieren, inclusief paarden, kloont Sinogene onder meer politiehonden. "De eerste generatie is nu drie, vier jaar oud", vertelt Mi trots. "Die honden worden ook bij grote evenementen ingezet, zoals tijdens de Olympische Spelen." Afgelopen najaar wist het bedrijf naar eigen zeggen voor het eerst een poolwolf te klonen. Sinogene hoopt datzelfde te doen bij andere met uitsterven bedreigde diersoorten.
Op veel plekken in de wereld is het klonen van dieren verboden. Niet in China dus, maar ook niet in Zuid-Korea en de VS. "Er is hier nog geen hele duidelijke regelgeving", zegt Mi. De overheid stelt zich pragmatisch op, en kijkt met interesse naar de kansen die de technologie biedt. Maar de vrijheid om te klonen is niet onbeperkt.
Dat apen gekloond kunnen worden betekent niet automatisch dat dat ook mogelijk is met mensen.
Een aantal jaar geleden kreeg een Chinese wetenschapper drie jaar cel voor genetische modificatie bij twee menselijke embryo's. Hij had hun genen aangepast om ze resistent te maken voor hiv. Het klonen van apen mag wél. Eind 2017 creëerden Chinese wetenschappers een vijftal identieke aapjes.
"Dat apen gekloond kunnen worden betekent niet automatisch dat dat ook mogelijk is met mensen", zegt Mi, gevraagd of hij denkt dat in de toekomst ook mensen gekloond zullen worden. "Los daarvan: er gelden wettelijke beperkingen. Onderzoek met embryo's is niet toegestaan, en we zijn ook niet van plan dat te gaan doen."